ما در دورانی زندگی میکنیم که روزانه، نرمافزار و برنامههای زیادی مانند قارچ سبز میشوند. برخی از این برنامهها در زندگی افراد نقش پررنگی را ایفا میکنند. برای نمونه با افزودهشدن قابلیت سرعتسنج به اپلیکیشنهای محبوب مسیریابی مانند گوگلمپ (Google Maps) بسیاری از رانندگان از این ابزار در جهت مسیریابی و همچنین تعیین سرعت خودرو بهره میبرند. اما سؤالی که مطرح میشود این است که در مقایسه با کیلومترشمار ماشین، کدام ابزار اطلاعات دقیقتری را نشان میدهد؟ در این مقاله به مقایسه سرعتسنج گوگلمپ و کیلومترشمار ماشین، میپردازیم.
تا انتها با اکستریم مگ همراه باشید
کیلومترشمار خودرو: روش مکانیکی/الکترونیکی و خطای تعمدی
کیلومترشمار خودرو معمولاً از دو نوع سرعتسنج مکانیکی و الکترونیکی برای تعیین سرعت استفاده میکند. این ابزار سرعت ماشین را نه بر اساس موقعیت مکانی، بلکه بر اساس تعداد دور چرخش چرخها محاسبه میکند.
- سرعتسنج مکانیکی: در این روش که بیشتر در خودروهای قدیمی به کار میرود با کمک کابل، آهنربا، صفحه، فنر و نشانگر سرعت، فرایند تشخیص سرعت انجام میگردد. در این روش یک سر کابل به چرخها وصل شده و سر دیگر به یک آهنربا متصل است. چرخش چرخها منجر به حرکت دوار آهنربا و ایجاد یک میدان میشود. آهنربا بر روی صفحه فلزی مقابل، جریان را ایجاد میکند و منجر به چرخش انتقالدهنده و میله متصل به آن میشود. در نهایت میله به نشانگر سرعتسنج خودرو متصل است و مقدار سرعت را نمایش میدهد.
- سرعتسنج الکتریکی: در این سیستم، آهنربا مستقیم با شفت دوار در ارتباط است. چرخش و القای آهنربا، پالس ایجاد میکند و این پالسها به یک سیستم مبدل ارسال شده و سرعت بر اساس پالس سنجیده میشود.

دلایل ذاتی و تعمدی خطا
استاندارد جهانی (UNECE Regulation): طبق الزامات قانونی که از سمت استاندارد جهانی UNECE (کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا) برای خودروسازان تکلیف شده است، خودروسازان باید سرعتسنج محصولات خود را بهگونهای کالیبره کنند که سرعت واقعی را پایینتر نشان دهد. این استاندارد اجازه دارد، محدوده ۱۰ درصد یعنی بیشتر از ۴ کیلومتر در ساعت نسبت به واقعیت را نمایش دهد.
بیشتر بخوانید: بررسی ویژگیهای صفحهنمایش لمسی خودروهای مدرن
چه عواملی در سرعتسنج خودرو خطا ایجاد میکنند؟
عددی که بر روی صفحه کیلومتر سنج مشاهده میکنید علاوه بر تأثیر قوانین UNECE، عوامل دیگری نیز منجر به ایجاد خطا در آن میگردد.
- تغییرات شعاع لاستیک: ازآنجاییکه محاسبات سرعت بر اساس شعاع لاستیک انجام میگردد هر تغییری در شعاع چرخ باعث خطا میشود:
- ساییدگی تایرها: با ساییدگی آج، شعاع لاستیک کاهشیافته و کیلومترشمار عدد بیشتری (تا حدودی کمی) را نشان میدهد.
- فشار باد: کمبود باد لاستیک منجر میشود که شعاع دینامیکی کاهش یابد.
- اندازه رینگ و تایر غیراستاندارد: اگر راننده از تایرهای بزرگتر یا کوچکتر از اندازه استاندارد استفاده کند، خطای کیلومترشمار بهشدت افزایش مییابد.
- وزن و بار خودرو: وزن سنگینتر خودرو میتواند کمی بر روی شعاع دینامیکی لاستیک تأثیر بگذارد.

سرعتسنج گوگلمپ (GPS Speedometer): روش ماهوارهای و خطای محیطی
سرعتسنج گوگلمپ یا هر اپلیکیشن مبتنی بر GPS، از روش کاملاً متفاوت یا همان ماهوارهای برای سنجش سرعت استفاده میکند.
نحوه عملکرد
گوگلمپ در هر لحظه از طریق ارتباط با ماهوارههای سامانه موقعیتیابی جهانی (GPS) موقعیت خودرو را به دست میآورد و با محاسبه و اختلاف مسافت دونقطه در بازه زمانی طی شده، سرعت محاسبه میگردد.
مطالعه کنید: 10 گجت برتر خودرو در سال 2025 برای ارتقاء تجربه رانندگی
دقت بالاتر در شرایط ایده آل
در شرایطی که کاملاً محیط اطراف باز (آسمان، حرکت ثابت و بدون موانع) است، گوگلمپ سرعتی دقیقتر از کیلومترشمار خودرو نمایش میدهد. این سیستم مستقل از عوامل خطای سرعت مانند سایش لاستیک و استاندارد جهانی UNECE عمل میکند و عملکرد دقیقی دارد. این اختلاف با سرعت واقعی چیزی بین 1 تا 3 کیلومتر است.

محدودیتهای GPS
- اختلال در سیگنال: دقت GPS به طور کامل به سیگنال ماهوارهای وابسته است. در مکانهایی مانند تونلها، درههای عمیق، زیر ساختمانهای بلند یا در شرایط آبوهوایی نامناسب مانند باران شدید سیگنال ضعیف شده و دقت محاسبه سرعت بهشدت کاهش مییابد.
- تأخیر: ممکن است دادهها به دلایل مختلف مانند کندی و تأخیر در دریافت اطلاعات ماهواره و یا پردازش ضعیف گوشی یا تبلت بهدرستی ردوبدل نشود و نمایش سرعت لحظهای دچار اختلال شود.
جمعبندی مقایسه
سرعتسنج گوگلمپ میتواند در شرایط ایدهآل، عدد نزدیکتری بهسرعت فیزیکی خودرو را نشان دهد. بااینحال، خود گوگل اعلام کرده است که سرعتسنج گوگلمپ صرفاً جهت اطلاع کاربر است و رانندگان باید برای دقت بیشتر از کیلومترشمار خودرو استفاده کنند. توصیه کلی ما این است که برای جلوگیری از جریمه، سرعت خود را با سرعتسنج خودروی خود هماهنگ کنید، چرا که سرعتی عمداً پایینتر از عدد واقعی را در کیلومترشمار مشاهده میکنید. در این مقاله به مقایسه سرعتسنج گوگلمپ و کیلومترشمار ماشین پرداختیم.


